Uluslararası Uzay Federasyonu (IAF) Başkanı Gabriella Arrigo, “Jeopolitik ortam değişebilir, uzay sektörü gelişebilir, yeni uluslar ve yeni özel aktörler alana girebilir ancak taahhüdümüz aynı kalıyor. Tüm uzay insanlarını birbirine bağlamak ve diyalog ile işbirliği kanallarını açık tutmak istiyoruz.” dedi.
Anadolu Ajansının “Global İletişim Ortağı” olduğu, IAF tarafından düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026), Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda, Türkiye Uzay Ajansı (TUA) ile SAHA İstanbul’un ev sahipliğinde Antalya NEST Kongre Merkezi’nde üçüncü gününde devam ediyor.
Kongre kapsamında Arrigo ile TUA Başkanı Yusuf Kıraç, basın mensuplarıyla bir araya geldi.
Arrigo, burada yaptığı konuşmada, kongreyi “uzayın olimpiyatları” olarak tanımladı. Kongrenin yıllar içindeki gelişim sürecini ve değişimini anlatan Arrigo, şöyle devam etti:
“Jeopolitik ortam değişebilir, uzay sektörü gelişebilir, yeni uluslar ve yeni özel aktörler alana girebilir ancak taahhüdümüz aynı kalıyor. Tüm uzay insanlarını birbirine bağlamak ve diyalog ile işbirliği kanallarını açık tutmak istiyoruz. Bu ölçekteki ve karmaşıklıktaki bir etkinlik ancak ev sahibi ülkenin ve onun en üst düzey liderliğinin güçlü kararlılığı ve desteğiyle başarılı olabilir. Bu nedenle IAC’nin Türkiye’den gördüğü olağanüstü desteğe son derece minnettarız.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan’a övgü
IAC’nin pek çok değeri bünyesinde barındırdığını söyleyen Arrigo, IAC 2026’yı “karşılıklı saygı”nın olduğu bir etkinlik olarak nitelendirdi.
Arrigo, IAC’yi özel kılan şeyin rakamlar değil, insanlar olduğunun altını çizerek şunları ifade etti:
“Antalya’da insanlar gerçekten olağanüstü, kurdukları iletişim ve bu bağları özellikle bilimin ve uzayın ilerlemesi adına değerlendirme biçimleri takdire şayan. Bu yüzden Antalya’daki IAC 2026’nın gerçekten çok özel bir kongre olduğunu düşünüyorum. Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açılışa bizzat teşrif etmesi sadece Türkiye için değil, tüm uluslararası uzay camiası için son derece özel bir an ve vesile oldu.”
“Uzay ajansları arasında güçlü bir ilişki mevcut”
Arrigo, AA muhabirinin NASA’dan çok daha yeni bir ajans olarak TUA’nın çalışmalarını nasıl değerlendirdiği yönündeki sorusu üzerine, TUA ile NASA’yı kıyaslamanın imkansız olmadığını belirterek, “Tüm yeni aktörler ve genç uzay ajansları yeni olanaklara sahip. Çünkü dünya gerçekten değişti. NASA’nın uzay alanında köklü bir geleneği var ve kendisi dünyanın ilk uzay ajansı ancak TUA örneğinde olduğu gibi yeni uzay ajansları, uzay programlarını hızla geliştirebilirler.” dedi.
Arrigo, NASA ile TUA arasında hem görünürde hem de belki somut anlamda bir mesafe olsa da bu durumun, fırsatlar ve işbirliği olanakları açısından bir engel teşkil etmediğinin altını çizdi.
TUA’nın NASA ve diğer uzay ajanslarıyla güçlü ilişkileri olduğunu dile getiren Arrigo, şunları söyledi:
“Özellikle NASA ile olan bu ilişki, Türkiye’nin örneğin Uluslararası Uzay İstasyonuna (ISS) veya Ay’a ulaşması adına somut bir imkan sunuyor. Nitekim Türkiye, Artemis Anlaşmaları’nı imzalayan son ülke oldu. Artemis Anlaşmaları artık büyük bir aileyi temsil ediyor ve Türkiye de bu aileye katıldı, bu da Türkiye’nin Ay’a ulaşma konusunda somut bir fırsata sahip olduğu anlamına geliyor. Dolayısıyla TUA ile NASA ve diğer uzay ajansları arasında güçlü bir ilişki mevcut.”
“Halk günü rakamları hariç yaklaşık 8 bin katılımcı kayıt yaptırdı”
TUA Başkanı Yusuf Kıraç da kongreye katılıma ilişkin verileri paylaşarak, “IAC 2026’ya dün itibarıyla halk günü rakamları hariç yaklaşık 8 bin katılımcı kayıt yaptırdı. Halk gününde öğrenciler ve halkımızın katılımıyla sayının artmasını bekliyoruz. Kongreye en yüksek katılım sağlayan ülkeler arasında Türkiye, ABD, Almanya, İtalya ve Çin bulunuyor.” diye konuştu.
Kabul edilen bildiriler arasında Türkiye’nin ilk sırada geldiğine dikkati çeken Kıraç, katılımcı dağılımında ayrıca 1206 genç profesyonelin ve 18 yaş altı dahil olmak üzere 2 bine yakın öğrencinin yer aldığını söyledi.
Milli Uzay Programı’nın Türkiye’nin ortaya koyduğu gayretlere yön verdiğine işaret eden Kıraç, TUA olarak, kamu kurumları, üniversiteler ve sanayiyle yakın işbirliği içinde çalıştıklarını dile getirdi.
“Hayalimiz Türk Devletleri’ne ait ortak bir uzay istasyonu modülü geliştirmek”
Türk Devletleri Teşkilatı üye ülkeleriyle ortak küp uydu projesine ilişkin yapılan anlaşmaya da değinen Kıraç, her ülkenin küp uydulara, faydalı yük, yazılım veya donanım üretimi gibi farklı alanlarda katkı sunduğunu ifade etti.
Kıraç, bunun uzay alanındaki işbirliğinin yalnızca başlangıcı olduğunu belirterek, “Türk Devletleri ile gerçekleştirmek istediğimiz daha büyük hayallerimiz var. Geleceğe dair hayalimiz yeni uzay girişimleri doğrultusunda Türk Devletleri’ne ait ortak bir uzay istasyonu modülü geliştirmek. Dün atılan adım bunun için bir başlangıç oldu. Hayallerimiz dünden daha büyük.” dedi.
“5 günlük bir kongreden çok daha fazlası”
Sanayi ve Teknoloji Bakan Danışmanı ve IAC 2026 Direktörü Emine Doğrukök de IAC kapsamında ilk kez hayata geçirilen Future Space’ın, girişimleri, yeni gelişen şirketleri, TEKNOFEST şampiyonu takımları ve ikili görüşmeleri bir araya getirerek genç ekiplerin ve girişimcilerin uluslararası uzay camiasıyla doğrudan temas kurmasına olanak sağladığını söyledi.
Son yıllarda bir IAC kongresinde görülen en yüksek sayı olan 30 astronotu ağırlamaktan büyük memnuniyet duyduklarını belirten Doğrukök, onların öğrencilerle ve halkla kurduğu etkileşimin uzayı özellikle gençler için çok daha somut hale getirdiğini ifade etti.
Doğrukök, gelecek nesillerle kurulan bu bağın kendileri için bilhassa büyük önem taşıdığını vurgulayarak şunları kaydetti:
“9 Ekim’deki halk günü, kongreyi çok daha geniş bir kitleye açacak. ‘Anadoludakiler’ sergisi ve ‘Anadolu Uzay Çarşısı’ aracılığıyla misafirlerimiz Türkiye’nin dört bir yanından yöresel ürünleri, el sanatlarını ve gastronomiyi keşfedebilecekler. Bizim için IAC 2026, 5 günlük bir kongreden çok daha fazlasını ifade ediyor. Kongrenin bırakacağı mirasın burada kurulan ortaklıklarda, Antalya’dan filizlenen fikir ve projelerde ve hepsinden önemlisi burada edindikleri deneyimlerle ilham alan gençlerimizde karşılık bulmasını temenni ediyoruz.”
